Gå til innhold
Arkivverket
Anne Marie Bøtun Øyri

Til Lars Øyane

Recommended Posts

Anne Marie Bøtun Øyri

Eg kom over denne fødsla i kyrkjeboka frå Leikanger i 1827 og byrja tenkja på om dette kan vera Peder frå Luster som det har vore skrive mykje om her på forumet.

https://media.digitalarkivet.no/view/11569/168

Unk. Peder Fresvigaasen og Pige Marthe Olsdr. ibm. Hendes første Leiermaal, og hans første her i Menigheden 

 

Ole Giertsen i Grønli er nemd og mora til Abelone Pedersdtr.  er Marthe. Ole Giertsen hadde ei dotter Maria som vart gift med Erik Jorgenson Skjerven. Om Peder står det at det er hans første leiermål her i menigheden, altså at han truleg er tilflyttar. Svært begrensa kor mange som budde på Fresvikåsen i den tida, så ingen Peder passar inn.

 

Kva tenkjer du om dette?

Anne Marie B Øyri

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider
Lars E. Øyane

Hjarteleg takk til Anne Marie for dette innlegget som har lege utan svar i snart to veker.

 

Eg har ikkje gløymt denne saki, men har nytta tidi til å spekulera på kven denne Peder verkeleg kunne vera!

 

Du spekulerer på om Peder Christopherson Qvale frå Luster (1799-1857) som i 1828 og 1830 fekk to born med Ingeborg Olsdotter frå Grønlien under Hauglum (1802-1845) kan vera den same som Peder Fresvigaasen, barnefaren frå 1827.  Eg ser at både Martha og mannen som melde fødsli, Ole Gjertson, òg budde i Fresvikåsen, so dette er vel same Ole Gjertson som sidan budde i Grønlien under Hauglum?  Men so var det namnet Martha?  Eg tolkar meldingi di slik at Martha Olsdotter må vera identisk med Maria Olsdotter Grønlien som sidan gifte seg i Bergen med Erik Jørgenson Skjerven?  Har du andre kjelder som kan stadfesta at Maria og Martha er same person?

 

Peder Christopherson Qvale hadde vel ingen born fødde på Leikanger før 1828(?), men i Luster hadde han denne dotteri:

 

* Kirsti Pedersdotter, barnemor Christi Monsdotter Rønnei, f. 16.6.1821: https://media.digitalarkivet.no/view/11590/129

 

Kirsti døydde kort etter fødsli.  Men Peder synest heilt klart ha hatt «samband» med huslyden til Ole Gjertson, so eg er ikkje framand til tanken om at Peder Qvale og Peder Fresvigaasen er same person, og eit ekstra argument for at dette kan vera tilfelle finn me her:

 

Peder Qvale voks opp hjå besteforeldri sine på Kvale i Luster, Ole Dyreson (1736-1825) og Abelona Pederdotter (1746-1824), og dette Abelona-namnet får meg til å stussa.  Hadde Martha/Maria nokon annan grunn til å kalla dotter si for Abelona om det ikkje var oppkalling etter fostermori til barnefaren?

 

Du får tyggja litt på dette, Anne Marie, men som nemnt, eg trur ikkje me ligg si langt frå sanningi...  Eg er spent på kva du eventuelt kan supplera av detaljar om barnemori...

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider
Anne Marie Bøtun Øyri

Eg kan vel ikkje tilføra så mykje, men dette er einaste gongen eg har komme over Abelone-namnet i Fresvik. Kona til Ole Gjertsen heitte Anna Nagel Monsdtr. Ramsøy, men var det oppattkalling etter henne var det vel meir naturleg med namnet Anna som var rimeleg vanleg. 

 

Ein annan ting er at det var ikkje mange som budde i Fresvikåsen på den tida. 

Husmannen Ole Gjertsen med kone og born budde i Grønli.

Ein annan gard var Svea der husmannen Sjur Ivarson Bøtun (1751-1830) og kona Seselia Olsdtr. Skau (1763-1861) budde. Dei var barnlause.  Neste brukar i Svea var Ivar Olson Hov (1796-1878) og kona Ingrid Ivarsdtr. Bøtun (1794-1876),dei var gifte i 1822. Så  i Svea var det ingen Marthe Olsdtr som er aktuell.

 

Totalt var det berre  to husmannsplassar i Fresvikåsen og ingen Peder som me kjenner til. Han må difor ha vore tilreisande.  Ole Gjertsen og familie som var rimeleg mykje på farten rundt i Sogn både med tigging og andre ting. Så Peder har vel mest sannsynleg hatt kontakt med den familien og Ole Gjertsen melde også inn fødsla.

Kan det vera feilskriving i kyrkjeboka der Maria har vorte til Marthe? 

Og kva skjedde med Abelone? Døydde ho tidleg sidan me ikkje høyrer noko meir om henne?

Systera Ingeborg Olsdtr. skulle også ha to born som døydde nyfødde. Desse har eg heller ikkje klart å finna i kyrkjebøkene. 

 

Mange spennande ting her,  men kanskje ikkje så lett å finna svar!

 

 

 

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider
Anne Marie Bøtun Øyri

Her var eg litt rask. I kyrkjeboka står det at Abelone er død. 

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider
Lars E. Øyane

Hei igjen, Anne Marie!

 

Jo meir eg tenkjer på denne Peder i Fresvikåsen, jo meir overtydd vert eg om at det må vera «vår» Peder Christopherson Qvale, særleg med bakgrunn i Abelona-namnet...

 

Men Anne Marie, tolkar eg deg rett når du seier at Grønli-plassen låg/ligg i Fresvikåsen?  Eg har før trudd at denne plassen var ein del av Hauglum (Holum) i Fresvik...

 

Elles veit me jo at Marie Olsdotter Grønli flytte til Bergen, men dersom ho og Martha er same person, kan ho ha hatt fleire «uekte» born i Fresvik før ho flytte til by'n?

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider
Anne Marie Bøtun Øyri

Grønli ligg på Fresvikåsen og var husmannsplass . Noko innvikla eigedomstilhøve her i bygda på den tida.

Mange av bruka i Fresvik høyrde til godseigaren på Holum, nokre vart sjølveigarar alt før 1800 men dei fleste kjøpte seg ut etter 1840. Grønli vart skilt ut som eige bruk i 1859 og det vart redusert skyld frå fleire gardar,.  sidan plassen var under Holum som no var delt opp i mange sjølveigarbruk. 

https://media.digitalarkivet.no/view/12798/68

 

Bruket fekk gardsnr til Bjørnetun, utan at eg veit kvifor. Blei også sagt at husmannsplassen var under Bøtun då han vart rydda rundt 1780.   

 

Ein annan ting som gjer det meir komplisert er at Ole Gjertsen og familien var rimeleg mykje på farten, og eventuelle born kan ha blitt døypte andre stader enn i Fresvik. Eldste dottera til Ingeborg Olsdtr vart fødd i Aurland i 1828 medan broren Peder er døypt i Fresvik i 1830 og mor til Ingeborg, Anna, døydde hos broren på Osland på Kyrkjebø i 1841. Dei budde i Fresvik iallfall frå 1813, men har nok farta på ein god del.

 

Eg er einig med deg i at det er mykje som talar for at Peder Kvale er ein sannsynleg kandidat her. Innkje minst sidan namnet Abelone er ukjent i Fresvik og at det står at det er hans første leiermål her. Altså er han truleg tilreisande.

Og han kan skjølvsagt ha endå fleire born me ikkje veit om.

Del dette innlegget


Lenke til innlegg
Del på andre sider

Opprett en konto eller logg inn for å kommentere

Du må være et medlem for å kunne skrive en kommentar

Opprett konto

Det er enkelt å melde seg inn for å starte en ny konto!

Start en konto

Logg inn

Har du allerede en konto? Logg inn her.

Logg inn nå

  • Hvem er aktive   0 medlemmer

    Ingen innloggede medlemmer aktive

×

Viktig Informasjon

Arkivverket bruker cookies (informasjonskapsler) på sine nettsider for å levere en bedre tjeneste. De brukes til bl.a. skjemaoppdateringer og innlogging. Bruk siden som normalt, eller lukk informasjonsboksen for å akseptere bruk av cookies.