[#63135] 'In adultere', hva menes med det?

[Gjest Ivar Tyrhaug]

I 'Slekter og gårder i Steigen' side 51 står dette uttrykket i parantes i forbindelse med en (utenforekteskapelig) forbindelse mellom en pike og en ektemann som resulterer i en u-ektefødt sønn. Legger inn lenken til dåpen: Lenke Dåp nr 16Det er trolig at bokforfatteren bruker dette fremmedordet av en eller annen grunn.

[Gjest Gunnar Sigdestad]

Adultery er eit engelsk ord, opprinneleg frå latin, som tyder, som du sjølv er inne på, hor. Så 'in adultere' tyder at barnet er fødd utanfor ekteskap.

[Gjest Berit Knudsen]

Her er det jo snakk om en gift mann og en ugift pike, og ikke 2 ugifte. Kanskje det er årsaken til at forfatteren bruker det ordet. Adultery = hor.

[Gjest Torodd Kinn]

Eg trur det måtte 'hor' til for å kalle det 'in adultere', dvs. at eitt av foreldra var gift. Dvs. at eit simpelt 'leiermål' mellom to ugifte ikkje var grovt nok.

[Gjest Lars Løberg]

Det var, som Torodd er inne på, en vesensforskjell mellom leiermål og hor. Alt avhengig av tidsperiode, kunne et leiermålsbarn eller frillebarn ha arverett, mens en horunge ikke hadde det. Og omvendt, strafferettslig sett var det også en vesensforskjell mellom leiermål og hor. Derfor altså påpekningen i kirkeboka, hvor presten vel også var ansvarlig for å melde forholdet. Derfra til å ta det med i ei bygdebok, vil vel de fleste i dag si at er for grovt.

[Gjest Ivar Tyrhaug]

Det var nok dette jeg hadde i tankene og ønsket å få bekreftet, ja.

[Gjest Ivar S. Ertesvåg]

Det spesielle her er vel at bygdebokforfattaren har brukt uttrykket, utan at det er brukt i kyrkjeboka, jf. lenkja i (1). I spalta for namn og stilling les vi at faren er 'Ægtemand' og mora 'pige'; så vi (og forfattaren) kan enkelt slutte at det er snakk om 'hor' - som var det ordet styresmaktene brukte. Men presten har faktisk ikkje påpeika det i protokollen.Om opplysninga frå 1844 har noko i bygdeboka å gjere, kan ein vel diskutere. Lagt saman med kunnskap om arv og straff, er det ein del av historia. Men her har iallfall forfattaren funne fram eit latinsk ord som mange lesarar ikkje får så mykje ut av, og som heller ikkje vart nytta i den aktuelle kjelda eller i den tids lovverk (men kanskje av ein og annan heil- eller halvstudert embetsmann?).

[Gjest Astrid Ryen]

Bygdebokforfatteren gjengir det latinske uttrykket feil. Det skal være in adulterio.